Kwota wolna od podatku to jeden z kluczowych elementów systemu podatkowego w Polsce, który ma istotny wpływ na wysokość dochodów netto obywateli. W 2025 roku kwota ta wynosi 30 000 złotych, co oznacza, że osoby uzyskujące dochody do tej wartości nie muszą płacić podatku dochodowego. W artykule omówimy, jak działa ten mechanizm, kto może z niego skorzystać oraz jakie zmiany wprowadzono w ostatnich latach.
Czym jest kwota wolna od podatku?
Kwota wolna od podatku to część rocznego dochodu, od której nie trzeba odprowadzać podatku dochodowego. W praktyce oznacza to, że jeśli podatnik zarobi do 30 000 złotych w ciągu roku, nie zapłaci żadnego podatku dochodowego. To rozwiązanie jest szczególnie korzystne dla osób o niższych dochodach, ponieważ pozwala na zatrzymanie większej części zarobków.
Kwota wolna od podatku dotyczy wyłącznie podatników rozliczających się według skali podatkowej, co obejmuje m.in. osoby pracujące na umowach o pracę, zlecenie czy dzieło. Nie przysługuje ona natomiast osobom rozliczającym się podatkiem liniowym czy ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych.
Jak działa kwota zmniejszająca podatek?
Kwota zmniejszająca podatek to inny ważny element, który pomaga obniżyć miesięczne zobowiązanie podatkowe. W 2025 roku wynosi ona 3600 zł rocznie, co oznacza 300 zł miesięcznie. Podatnik ma możliwość pomniejszenia swojego podatku o tę kwotę, co w praktyce przekłada się na obniżenie miesięcznych zaliczek na podatek dochodowy.
Mechanizm ten nie jest tożsamy z kwotą wolną od podatku, choć obie te wartości są ze sobą związane. Kwota zmniejszająca podatek pozwala na realne obniżenie wysokości podatku dochodowego, co jest szczególnie korzystne dla osób z dochodami przekraczającymi 30 000 złotych.
Jakie zmiany wprowadzono w kwocie wolnej od podatku?
Od 2022 roku, w ramach tzw. Polskiego Ładu, kwota wolna od podatku została podniesiona do obecnych 30 000 złotych. Przed tym okresem kwota ta była znacznie niższa. Na przykład, jeszcze w latach 2018–2021 wynosiła 8 000 złotych. Podniesienie tej kwoty miało na celu odciążenie podatników o niższych dochodach i zwiększenie sprawiedliwości podatkowej.
Podwyższenie kwoty wolnej od podatku do 30 000 zł oznacza, że znaczna część dochodów wielu podatników nie jest opodatkowana. Dla osób, których dochody mieszczą się w tej kwocie, oznacza to pełne zwolnienie z podatku dochodowego. Zwiększenie tej kwoty miało również na celu promowanie progresywności systemu podatkowego, co sprzyja większej równości społecznej.
Progi podatkowe w 2026 roku
Podatek dochodowy od osób fizycznych w Polsce ma charakter progresywny, co oznacza, że wraz ze wzrostem dochodów wzrasta również stawka podatkowa. Progi podatkowe w 2026 roku pozostają bez zmian w porównaniu do lat poprzednich. Dochody do 120 000 zł są opodatkowane stawką 12%, natomiast każda złotówka powyżej tej kwoty obciążona jest stawką 32%.
Przekroczenie progu 120 000 zł wiąże się z koniecznością zapłaty 10 800 zł podatku oraz 32% od nadwyżki ponad 120 000 zł. Dzięki kwocie zmniejszającej podatek, realne obciążenie podatkowe dla osób z dochodami poniżej 120 000 zł jest niższe, co jest korzystne dla podatników o średnich dochodach.
Kto może skorzystać z kwoty wolnej od podatku?
Kwota wolna od podatku przysługuje wyłącznie osobom rozliczającym się według skali podatkowej. Są to osoby, które składają deklaracje PIT-36 lub PIT-37. Mechanizm ten nie jest dostępny dla podatników korzystających z innych form opodatkowania, takich jak podatek liniowy czy ryczałt od przychodów ewidencjonowanych.
Osoby młode, do 26. roku życia, mogą również skorzystać z tzw. ulgi dla młodych, która zwalnia ich z obowiązku płacenia podatku dochodowego do kwoty 85 528 zł. Dzięki temu nie tylko nie muszą płacić podatku, ale również nie są zobowiązane do składania deklaracji podatkowej.
Wspólne rozliczenie a kwota wolna od podatku
Podatnicy mają możliwość skorzystania z podwójnej kwoty wolnej od podatku, wynoszącej 60 000 zł, jeśli rozliczają się wspólnie z małżonkiem lub jako osoba samotnie wychowująca dziecko. Ten mechanizm pozwala na znaczne obniżenie zobowiązań podatkowych i jest szczególnie korzystny dla rodzin z dziećmi.
W przypadku wspólnego rozliczenia, podatek jest liczony od połowy łącznych dochodów, a następnie wynik jest podwojony. Dzięki temu osoby rozliczające się wspólnie mogą korzystać z wyższych kwot wolnych od podatku, co pozwala na jeszcze większe zmniejszenie zobowiązań podatkowych.
Podsumowanie zmian w kwocie wolnej od podatku
Podniesienie kwoty wolnej od podatku do 30 000 zł w 2022 roku było jednym z kluczowych elementów reformy podatkowej w Polsce. Dzięki temu osoby o najniższych dochodach mogą korzystać z pełnego zwolnienia z podatku dochodowego, co ma na celu zwiększenie sprawiedliwości podatkowej i odciążenie budżetów domowych.
- Kwota wolna od podatku wynosi 30 000 zł i dotyczy osób rozliczających się według skali podatkowej.
- Kwota zmniejszająca podatek wynosi 3600 zł rocznie, co pozwala na obniżenie miesięcznych zaliczek na podatek.
- Wspólne rozliczenie z małżonkiem lub dzieckiem daje możliwość skorzystania z podwójnej kwoty wolnej od podatku.
- Podatnicy korzystający z innych form opodatkowania, takich jak podatek liniowy, nie mogą skorzystać z kwoty wolnej od podatku.
Co warto zapamietać?:
- Kwota wolna od podatku w 2025 roku wynosi 30 000 zł, co zwalnia osoby o niższych dochodach z płacenia podatku dochodowego.
- Kwota zmniejszająca podatek wynosi 3600 zł rocznie (300 zł miesięcznie), co obniża zobowiązania podatkowe.
- Wspólne rozliczenie z małżonkiem lub jako osoba samotnie wychowująca dziecko umożliwia skorzystanie z podwójnej kwoty wolnej od podatku (60 000 zł).
- Kwota wolna od podatku dotyczy wyłącznie podatników rozliczających się według skali podatkowej (PIT-36, PIT-37).
- Osoby młode do 26. roku życia mogą korzystać z ulgi, zwalniającej z podatku do kwoty 85 528 zł.
